Phân tích hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Đề bài: Phân tích hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Loading...

Bài làm

Một trong những bản anh hùng ca nổi tiếng thời kỳ kháng chiến chống Mỹ là truyện ngắn "Rừng xà nu" của Nguyễn Trung Thành. Nguyễn Trung Thành là nhà văn chiến sĩ gắn liền với Tây Nguyên và viết thành công về đề tài miền núi. "Rừng xà nu" là dẫn chứng hùng hồn cho nhận định ấy. Truyện ngắn được viết năm 1965 in trong tập "Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc". Nhà văn đặt tên nhan đề của tác phẩm là "rừng xà nu" không phải là một sự ngẫu nhiên mà là có dụng ý. Đối với ông  cây xà nu là một hình ảnh gắn bó máu thịt "trước mắt tôi là một rừng xà nu nối tít tắp, tôi yêu xà nu từ dạo ấy". Nhà văn viết về xà nu như một biểu tượng của cuộc sống đau thương nhưng kiên cường bất khuất của các dân tộc Tây Nguyên mà cụ thể là những người làng Xô Man. 

"Rừng xà nu" là hình tượng nổi bật và xuyên suốt tác phẩm. Đọc xong truyện ngắn này mà hồi tưởng lại chắc chắn bạn đọc nào cunggx tưởng tượng ra một cánh rừng xà nu xanh bát ngát đến tận chân trời. Mở đầu tác phẩm là cảnh rừng xà nu nối nhau tít tắp đến tận chân trời và kết thúc cũng là "cảnh rừng xà nu như một vĩ thanh cứ xa mờ dần bất tận". Cây xà nu, rừng xà nu phủ kín từ đầu đến cuối tác phẩm. Bằng kết cấu hô ứng, Nguyễn Trung Thành đã tạo nên một hình tượng xuyên suốt tác phẩm và để lại dư âm vang vọng trong lòng người đọc. Hình tượng cây xà nu vừa mang tính cụ thể, một hình ảnh đặc trưng của miền đất Tây Nguyên; vừa mang tính ý nghĩa biểu tượng cho cuộc sống đau thương nhưng kiên cường bền bỉ diệu kỳ của dân làng Xô Man và nhân dân Tây Nguyên.

Phân tích hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Phân tích hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Xà nu hiện lên trong trang văn của Nguyễn Trung Thành vừa đau thương nhưng vô cùng đẹp đẽ. Bước vào tác phẩm, nhà văn đã miêu tả xà nu trong đau thương lửa đạn của chiến tranh. "Cả rừng à nu hàng vạn cây không cây nào không bị thương. Có những cây bị chặt đứt nửa thân mình đổ ào ào như một trận bão, ở chỗ vết thương nhựa ứa ra tràn trề thơm ngào ngạt long lanh nắng hè gay gắt rồi dần dần đặc lại, bầm lại đặc quyện như từng cục máu lớn". Giặc bắn đã thành lệ cứ mỗi lần bắn đạn đại bác trút xuống cánh rừng xà nu. Những câu văn miêu tả cánh rừng xà nu trong "tầm đại bác của giặc" đã đã gây ấn tượng mạnh cho người đọc. Từng câu văn, từng từ ngữ đều cho ta cảm nhận được sự khốc liệt của chiến tranh. Nhưng không vì thế mà xà nu chùn bước. Nó vẫn mang trong mình sức sống kỳ diệu. "Nó phóng lên rất nhanh để lấy thứ ánh nắng trong rừng rọi từ trên cao từng luồng lớn thẳng tắp, lấp lánh vô số hạt bụi vàng từ nhựa cây bay ra thơm mỡ màng. Có thể nói, xà nu là loài cây khao khát sống, háo hức phóng mạnh lên bầu trời rộng lớn. Không gì có thể ngăn nổi tình yêu tự do và ánh sáng của xà nu.

Loading...

Không chỉ là hình ảnh xuyên suốt tác phẩm và hiện lên đau thương nhưng vô cùng đẹp đẽ, xà nu còn như một dũng sĩ biểu tượng cho vẻ đẹp kiên cường bất khuất của con người Tây Nguyên. Trong tác phẩm, nhà văn sử dụng thủ pháp nghệ thuật tượng trưng nhân hóa để xây dựng cây xà nu, rừng xa nu như một nhân vật anh hùng. Ngay phần đầu tác phẩm nhà văn đã đặt hiện tượng xà nu trong thế đối lập giữa sự sống và cái chết. Cả rừng xà nu được được đặt trong tầm đại bác của giặc mà mỗi ngày chúng bắn hai lần khiến cho cả cánh rừng xầ nu mang đầy thương tích, nổi đau thương hiện lên với muôn hình muôn vẻ. Những cây non tựa như những đứa trẻ thơ, "nhựa còn trong, chất dầu còn loãng, vết thương không lành được cứ loét ra, năm mười hôm sau thì cây chết". Lại có những cây đang ở tuổi thanh xuân bị chặt đứt ngang mình đổ ào ào như một trận bão. Nhưng bên cạnh đó có những cây cường tráng, vết thương chóng lành mà đạn đại bác không thể nào giết nổi chúng. Đó là ấn tượng sâu đậm đọng lại trong lòng người đọc về rừng xà nu với một sức sống bất diệt không thể nào hủy diệt được cho dù bom đạn của kẻ thù có thể gây ra hàng ngàn, hàng vạn, nỗi đau thương mỗi ngày. Viết về rừng xà nu, tác giả đã dành cho loài cây này những câu văn, trang văn, đầy hào hứng và tha thiết. Điều đó cho thấy trong hoàn cảnh khốc liệt của chiến tranh sự sống mạnh hơn cái chết, luôn bất diệt trong cả sự hủy diệt. Trong tác phẩm ấn tượng về rừng xà nu như một điệp khúc ngân mãi. Nó như một sức sống man dại, mênh mông, bất tận. Xà nu không chỉ là cảnh sắc thiên hùng vĩ, là cảnh tượng chiến trường bi tráng mà còn biểu hiện cho khí phách anh hùng của làng Xô Man qua các thế hệ. Cây xà nu ham ánh sáng khí trời như dân làng Xô Man yêu và khao khát tự do. Cây xà nu chịu nhiều đau thương cũng như làng Xô Man sống dưới tầm đại bác của giặc. Họ chịu nhiều hi sinh mất mát nhưng vẫn khao khát sống và ham sống mãnh liệt. Người này ngã xuống người kia đứng lên, thế hệ này đi qua, thế hệ khác kế tiếp. Họ không chỉ sống đời thường mà họ còn sống để đánh giặc, diệt cái ác bảo vệ quê hương khiến kẻ thù phải khiếp sợ. Anh Quyết hi sinh đã có T nú thay thế. Mai ngã xuống có Dít trưởng thành và bé Heng đang lớn lên. Phẩm chất con người nơi đây trong sạch như nhựa cây xà nu. Sức sống của họ bền bỉ dẻo dai, kiên cường mãnh liệt như rừng xà nu. Họ yêu Đảng, yêu cách mạng như cây xà nu vươn lên tìm ánh sáng Mặt Trời. Nhà văn đã dành hết bút lực của mình để ngợi ca cuộc sống, vẻ đẹp hiên ngang bất khuất của cả thiên nhiên và con người nơi đây. 

Xà nu không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng mà còn gắn bó với cộc sống và cuộc chiến đấu của dân làng Xô Man. Xà nu gắn bó với người dân Tây Nguyên, ngọn lửa xà nu giữ lửa, giữ ấm trong mỗi bếp. Đuốc xà nu soi sáng đường đi và trong nhà Ưng khi tập hợp dân làng. Khói xà nu làm cho  lũ trẻ mặt mày lem luốc, gỗ xà nu làm bảng cho lũ trẻ học bài. Cây xà nu, rừng xà nu còn gắn bó với cuộc chiến đấu, là một chứng nhân lịch sử tham gia trực tiếp vào những sự kiện trọng đại của dân làng trong cuộc kháng chiến chống Mĩ. Ngọn đuốc xà nu soi sáng cho dân làng mài gươm giáo chuẩn bị khởi nghĩa. Ngọn đuốc xà nu soi sáng cho cụ Mết và thanh niên đ vào rừng. Ánh đuốc xà nu tỏa sáng trong đêm Đồng Khởi soi tỏ mười tên giặc. Nhựa xà nu tẩm đốt mười đầu ngón tay T nú. Đặc biệt hình tượng xà nu được miêu tả như một dũng sĩ luôn che chở cho dân làng Xô Man. "Hai ba năm nay, rừng xà nu ưỡn tấm ngực lớn che chở cho làng". Giữa xà nu và con người có sự đan xen lẫn nhau. Cụ Mết như một cây xà nu đại thụ, T nú như một cây xà nu trưởng thành, Dít là cây xà nu mới lớn, còn bé Heng là cây con mới nhú.  Với xây dựng cốt truyện 'truyện lồng truyện", xà nu và người luôn đan xen lẫn nhau. 

Đối với tác phẩm, hình tượng xà nu góp phần tăng tính sử thi. Bằng nhiều thủ pháp nghệ thuật so sánh, nhân hóa, ẩn dụ, tác giả Nguyễn Trung Thành đã vẻ lên một bức tranh thiên nhiên về cây xà nu, rừng xà nu. Một hình tượng mang vẻ đẹp anh hùng của nhân dân Tây Nguyên. Một loài cây hùng vĩ man dại cao thượng và trong sạch được tác giả chọn để làm nền và xuyên suốt tác phẩm.

Kim Oanh

Ứng dụng VĂN MẪU TỔNG HỢP trên điện thoại với hơn 30k bài văn mẫu hay nhất, giải bài tập SGK, soạn văn đầy đủ chi tiết. Hãy tải App ngay để chúng tôi phục vụ bạn tốt hơn nhé!

Nếu thấy bài viết hay, hãy động viên và chia sẻ ban biên tập! Các bình luận không phù hợp sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.

Thống kê tìm kiếm

  • phân tích hình tượng cây xà nu
  • hinh tuong cay xa nu
  • phân tích hình ảnh rừng xà nu